Omzichtigheid bij attestering van ‘gewichtige medische tegenindicaties’ voor vrijstelling van de gordelplicht.
De nationale raad werd geraadpleegd door de FOD Mobiliteit in verband met het stijgend aantal aanvragen voor een vrijstelling van de gordelplicht. Bij de aanvraag moet een medisch attest worden gevoegd dat voldoet aan bepaalde vormvereisten[1] en dat hoogstens 10 jaar geldig is.[2]
De stijging van het aantal aanvragen heeft wellicht te maken met recent gewijzigde regelgeving, waardoor elke verleende vrijstelling zonder geldigheidsduur die niet overeenkomt met het nieuwe model, zijn geldigheid is verloren op 1 januari 2026.[3]
De vrijstelling voor het dragen van de veiligheidsgordel moet een uitzondering blijven, aldus de FOD Mobiliteit. Hij legt de nadruk op de verkeersveiligheid en het levensreddend aspect van de veiligheidsgordel en verzoekt de nationale raad de artsen te herinneren aan de deontologische aspecten van medische attestering.
De nationale raad roept de artsen op om terughoudend te zijn bij de attestering van ‘gewichtige medische tegenindicaties’ voor het dragen van de veiligheidsgordel.
De deontologische beginselen van zorgvuldigheid, voorzichtigheid en objectiviteit moeten worden nageleefd.[4]
Subjectieve ongemakken van de patiënt bij het dragen van de veiligheidsgordel vormen in de regel geen ‘gewichtige medische tegenindicatie’.
De ‘gewichtige medische tegenindicatie’ moet concreet, individueel en proportioneel zijn, en moet gemotiveerd worden in het patiëntendossier.
De Orde der artsen roept de FOD Mobiliteit op tot het opstellen van een lijst van medische tegenindicaties die als voldoende ‘gewichtig’ kunnen worden beschouwd om een vrijstelling te rechtvaardigen, alsook zelf te voorzien in een medische dienst die de ‘gewichtige medische tegenindicaties’ beoordeelt.
Tenslotte, bij twijfel over de waarachtigheid van het medisch attest, maakt de FOD Mobiliteit het dossier over aan de bevoegde provinciale raad van inschrijving van de arts, met het oog op een passend deontologisch gevolg.
[1] Overeenkomstig artikel 4, §3, van het Ministerieel besluit van 23 januari 2022 betreffende de vrijstelling van het verplicht gebruik van de veiligheidsgordel en het kinderbeveiligingssysteem, moet het medisch attest volgende gegevens bevatten:
- naam, voornaam, stempel en handtekening van de attesterende arts;
- naam, voornaam, geboortedatum en adres van de aanvrager;
- datum waarop het attest wordt uitgereikt;
- duur van de gewichtige medische tegenindicatie.
[2] Artikel 4, §2, van het Ministerieel besluit van 23 januari 2022 betreffende de vrijstelling van het verplicht gebruik van de veiligheidsgordel en het kinderbeveiligingssysteem.
[3] Artikel 7, van het Ministerieel besluit van 23 januari 2022 betreffende de vrijstelling van het verplicht gebruik van de veiligheidsgordel en het kinderbeveiligingssysteem.
[4] Cf. artikel 26, Code van medische deontologie; advies van de nationale raad van 19 september 2020, ‘Opstellen van medische documenten – principes en aanbevelingen’.